وقتی برای بیمه بدنه خودرو قیمت میگیریم، معمولاً توجه اصلی به حق بیمه و میزان پوششها است. اما یک عدد دیگر هم وجود دارد که میتواند هنگام دریافت خسارت اهمیت زیادی پیدا کند: فرانشیز.
فرانشیز مشخص میکند در صورت وقوع خسارت، چه بخشی از هزینه بر عهده بیمهگذار باقی میماند و شرکت بیمه چه مقدار از خسارت را طبق شرایط بیمهنامه پرداخت میکند.
به همین دلیل، ارزانتر بودن یک بیمهنامه لزوماً به معنی انتخاب بهتر نیست؛ باید دید فرانشیز و شرایط پرداخت خسارت چگونه تعریف شدهاند.
فرانشیز بیمه بدنه چیست؟
فرانشیز بخشی از خسارت است که طبق شرایط بیمهنامه بر عهده بیمهگذار قرار میگیرد.
مثلاً اگر در بیمهنامه فرانشیز برای یک نوع خسارت ۱۰ درصد تعیین شده باشد، محاسبه سهم بیمهگذار بر اساس مبلغ خسارت قابل پرداخت و شرایط همان بیمهنامه انجام میشود.
بنابراین فرانشیز را نباید با مبلغ حق بیمه اشتباه گرفت.
حق بیمه مبلغی است که برای خرید پوشش بیمه پرداخت میکنید؛
فرانشیز سهمی از خسارت است که هنگام جبران خسارت ممکن است بر عهده خودتان باشد.
فرانشیز بیمه بدنه چقدر است؟
برای فرانشیز بیمه بدنه نمیتوان یک درصد ثابت را برای تمام خودروها و تمام بیمهنامهها اعلام کرد.
میزان فرانشیز میتواند بر اساس نوع خسارت، شرایط بیمهنامه، سابقه خسارت و پوششهای انتخابشده متفاوت باشد.
به همین دلیل، هنگام خرید بیمه بدنه باید عدد فرانشیز و شرایط مربوط به آن را در بیمهنامه یا استعلام رسمی بررسی کنید.
ممکن است دو بیمهنامه با پوششهای ظاهراً مشابه، از نظر فرانشیز شرایط متفاوتی داشته باشند.
یک مثال ساده از فرانشیز
فرض کنیم در یک بیمهنامه، فرانشیز خسارت مشخصی ۱۰ درصد باشد و خسارت قابل پرداخت، با فرض اینکه تمام شرایط بیمهنامه رعایت شده باشد، ۵۰ میلیون تومان محاسبه شود.
در این حالت:
۱۰٪ × ۵۰ میلیون = ۵ میلیون تومان
یعنی در این مثال، سهم فرانشیز ۵ میلیون تومان خواهد بود و بخش باقیمانده طبق شرایط بیمهنامه بررسی و پرداخت میشود.
این فقط یک مثال آموزشی است و مبلغ واقعی خسارت و نحوه محاسبه میتواند با توجه به نوع حادثه و مفاد بیمهنامه متفاوت باشد.
فرانشیز چه زمانی مهمتر میشود؟
فرانشیز در خسارتهای کوچک اهمیت بیشتری پیدا میکند.
فرض کنید خسارت خودرو نسبتاً محدود باشد. در چنین شرایطی، سهمی که به عنوان فرانشیز بر عهده بیمهگذار باقی میماند میتواند بخش قابلتوجهی از هزینه تعمیر را تشکیل دهد.
در خسارتهای بزرگتر، فرانشیز هم از نظر مبلغی افزایش پیدا میکند، اما معمولاً بخش اصلی هزینه خسارت همچنان تحت پوشش بیمه قرار میگیرد؛ البته مشروط به رعایت شرایط بیمهنامه.
فرانشیز با نوع خسارت ارتباط دارد
نباید تصور کرد یک عدد فرانشیز برای تمام اتفاقات خودرو اعمال میشود.
در بیمه بدنه ممکن است برای پوششها و شرایط مختلف، قواعد متفاوتی وجود داشته باشد.
برای مثال باید هنگام بررسی بیمهنامه مشخص شود فرانشیز مربوط به:
-
تصادف
-
واژگونی
-
سرقت
-
آتشسوزی
-
خسارتهای خاص
-
یا پوششهای اضافی
چگونه محاسبه میشود.
جزئیات دقیق باید از شرایط همان بیمهنامه بررسی شود.
فرانشیز پایینتر همیشه بهتر است؟
از نظر دریافت خسارت، فرانشیز پایینتر میتواند سهم پرداختی بیمهگذار را کاهش دهد؛ اما معمولاً باید آن را در کنار حق بیمه و سایر شرایط قرارداد بررسی کرد.
برای تصمیمگیری بهتر، فقط نپرسید:
«کدام بیمه بدنه ارزانتر است؟»
بلکه بپرسید:
«در ازای این حق بیمه، چه پوششهایی با چه فرانشیزی دریافت میکنم؟»
این مقایسه تصویر دقیقتری از ارزش بیمهنامه به شما میدهد.
چه عواملی میتوانند روی فرانشیز اثر بگذارند؟
میزان و شرایط فرانشیز میتواند به موارد مختلفی وابسته باشد، از جمله:
-
نوع پوشش
-
نوع خسارت
-
شرایط بیمهنامه
-
سابقه خسارت
-
نوع خودرو
-
پوششهای اضافی
-
شرایط شرکت بیمه
به همین دلیل بهتر است قبل از خرید، فرانشیز هر پوشش را جداگانه بررسی کنید.
فرانشیز را هنگام خرید بیمه بدنه کجا بررسی کنیم؟
هنگام دریافت استعلام، فقط مبلغ نهایی را نگاه نکنید.
از نمایندگی یا شرکت بیمه بخواهید موارد زیر را شفاف توضیح دهد:
مبلغ حق بیمه چقدر است؟
فرانشیز هر پوشش چقدر است؟
فرانشیز برای خسارتهای مختلف یکسان است یا متفاوت؟
در صورت چند خسارت، شرایط فرانشیز چگونه خواهد بود؟
چه مواردی از پوشش بیمهنامه خارج هستند؟
پاسخ این سؤالها میتواند از سوءتفاهم هنگام خسارت جلوگیری کند.
فرانشیز و خسارتهای جزئی
برای خسارتهای جزئی، شناخت فرانشیز اهمیت بیشتری دارد.
اگر هزینه تعمیر پایین باشد، ممکن است بیمهگذار بخواهد قبل از اعلام خسارت، شرایط مالی و بیمهای خود را بررسی کند.
اما تصمیمگیری صرفاً بر اساس فرانشیز درست نیست؛ باید نوع خسارت، مبلغ خسارت، شرایط بیمهنامه و اثر احتمالی آن بر سابقه بیمهای هم در نظر گرفته شود.
فرانشیز را با استثنائات اشتباه نگیریم
فرانشیز یعنی بخشی از خسارت طبق قرارداد بر عهده بیمهگذار است.
اما استثنائات بیمهنامه مواردی هستند که اساساً ممکن است تحت پوشش قرار نگیرند.
این دو موضوع کاملاً متفاوتاند.
بنابراین هنگام خرید بیمه بدنه، هم فرانشیز را بررسی کنید و هم مواردی را که شرکت بیمه مسئول پرداخت آنها نیست.
قبل از خرید بیمه بدنه این چکلیست را بررسی کنید
-
مبلغ حق بیمه
-
سقف تعهد
-
پوششهای اصلی
-
پوششهای اضافی
-
فرانشیز هر پوشش
-
شرایط محاسبه خسارت
-
استثنائات
-
شرایط اعلام خسارت
-
مدارک موردنیاز برای دریافت خسارت
این بررسی ساده میتواند باعث شود صرفاً بر اساس قیمت، بیمهنامه را انتخاب نکنید.
جمعبندی
فرانشیز یکی از جزئیاتی است که ممکن است هنگام خرید بیمه بدنه کمتر دیده شود، اما در زمان خسارت اهمیت زیادی پیدا میکند.
میزان فرانشیز عدد ثابتی برای همه بیمهنامهها نیست و باید بر اساس شرایط همان بیمهنامه و نوع خسارت بررسی شود.
بنابراین هنگام مقایسه بیمه بدنه، فقط به قیمت توجه نکنید. پوششها، سقف تعهد، فرانشیز و استثنائات را کنار هم قرار دهید تا بدانید در زمان حادثه دقیقاً چه حمایتی دریافت خواهید کرد.